Marie-Louise Kullberg

Marie-Louise Kullberg

Exposurebehandeling bij PTSS: Het effect op secundaire uitkomstmaten

Ruim 80% van de personen met PTSS hebben ook een andere psychiatrische aandoening. De meest voorkomende comorbide diagnoses zijn depressie, angst, persoonlijkheidsstoornissen, psychose en middelen misbruik. Met name patiënten met PTSS ten gevolge van vroegkinderlijk trauma ervaren veel comorbide problemen zoals moeilijkheden met emotieregulatie en in interpersoonlijke relaties. Bovendien is er in deze patiëntengroep sprake van een hoge mate van suïcidaliteit. Ondanks de comorbide problematiek, hebben recente studies laten zien dat traumagerichte behandeling veilig en effectief is voor PTSS. Echter zijn clinici vaak terughoudend in het gebruik van traumagerichte behandeling bij mensen met PTSS en comorbide aandoeningen omdat ze bang zijn dat de comorbide problemen verergeren. Een klein aantal studies laat zien dat naast de verbetering in PTSS-klachten ook de comorbide problemen afnamen of in ieder geval niet toenamen. In de huidige studie onderzoeken we de effecten van drie varianten van exposuretherapie op comorbide aandoeningen. Binnen de IMPACT-studie is de aan-/afwezigheid van comorbide stoornissen vastgesteld op baseline, na 5, 8 en 16 weken (post-treatment) en tijdens de 6- en 12 maanden follow up. Generalized mixed effect modellen zullen gebruikt worden om rekening te houden met de herhaalde metingen en de effecten over tijd te testen. Op baseline, had 57% van de IMPACT-deelnemers een comorbide depressie, 60% had een comorbide persoonlijkheidsstoornis en 43% rapporteerde ernstige suïcidaliteit tijdens de afgelopen maand. De behandeling had een klinisch significant effect voor de meeste patiënten (>70%) en de helft van deelnemers verloor zijn/haar PTSS-diagnose. De behandeleffecten op de comorbide diagnoses zullen worden gepresenteerd tijdens het congres. De resultaten zullen bediscussieerd worden in de context van de bestaande literatuur en er zullen implicaties voor behandelaren gegeven worden.


Bovenstaande presentatie is onderdeel van het symposium Optimale traumabehandeling: wetenschap aan het woord met sprekers Marike Kooistra, Chris Hoeboer en Marie-Louise Kullberg.

Drie onderzoekers presteren bevindingen uit de IMPACT studie, een randomized controlled trial naar de effectiviteit van drie vormen van exposure therapie voor PTSS ten gevolge van vroegkinderlijk trauma. De drie vormen van exposure therapie zijn effectief bevonden. Het is echter nog niet duidelijk op welke manier deze therapieën hun effect bewerkstelligen. Evenals er nog onduidelijkheid is over of exposure therapie ook effect heeft op comorbide klachten waar deze groep patiënten vaak last van heeft zoals depressie, persoonlijkheidsproblematiek, en middelenmisbruik. Daarom bespreken wij in dit symposium bevindingen uit ons onderzoek naar onderliggende werkingsmechanismen van exposure therapie en secundaire uitkomstmaten. De eerste spreker presenteert over de rol van afname in spanning binnen en tussen sessies op therapie uitkomsten. De tweede spreker presenteert over de rol van verandering van cognities op PTSS symptomen. De derde spreker presenteert het effect van exposure therapie op de meest voorkomende comorbide stoornissen bij patiënten met PTSS en zal de klinische implicaties hiervan bespreken. Inzichten in de werkzame elementen en effecten van exposure therapie op een verscheidenheid van klachten geven onderzoekers en clinici belangrijke handvaten in de behandeling van PTSS.


Over de spreker
Marie-Louise Kullberg werkt als postdoctoraal onderzoeker bij de afdeling klinische psychologie van de Universiteit Leiden en als psycholoog in opleiding tot GZ-psycholoog bij het Leids Universitair Behandel en Expertise centrum (LUBEC). Haar onderzoek richt zich op risico- en beschermende factoren voor de ontwikkeling van psychopathologie, met name binnen de familiecontext.

Lezing(-en) door Marie-Louise Kullberg

Parallelsessie 1 30 september 2022

4. Optimale traumabehandeling: wetenschap aan het woord

Zaal 15